“Em ơi Hà Nội phố” đã trở thành ca khúc để lại dấu ấn trong cuộc đời sáng tác của nhạc sĩ Phú Quang.
Trong một bài phỏng vấn lúc sinh thời, nhạc sĩ Phú Quang kể, vào một buổi chiều năm 1986 tại thành phố Hồ Chí Minh, ông ngồi cùng với nhạc sĩ Trần Tiến và thi sĩ Phan Vũ.
Khi ấy, nhà thơ Phan Vũ đọc bài thơ “Em ơi! Hà Nội phố” cho nhạc sĩ Phú Quang nghe, bài thơ được sáng tác năm 1972, trong những ngày Hà Nội chìm vào "cơn mưa" bom B.52.
Tự nhiên thấy lòng mình xúc động, Phú Quang nói với nhà thơ Phan Vũ: “Anh viết cho anh. Nhưng nghe anh đọc, em cứ nghĩ anh viết cho em. Anh yên tâm, từ bài thơ này của anh, em sẽ có bài hát”. Nhà thơ Phan Vũ hỏi: “Thế đã có nốt nào chưa?”. Tác giả “Hà Nội ngày trở về” đáp: “Chả có nốt nào! Nhưng em linh cảm là em sẽ có một bài hát. Mà em dám chắc với anh là bài hát sẽ hay”.
Vỏn vẹn hai ngày sau, ca khúc “Em ơi Hà Nội phố” hoàn thành. Nhạc sĩ Phú Quang mời nhà thơ Phan Vũ sang nhà chơi. Ông cam đoan bài hát sẽ làm tác giả bài thơ hài lòng, sau đó ngồi vào cây piano và bắt đầu hát ca khúc.
Im lặng nghe xong, nhà thơ Phan Vũ liền bảo: “Quang ơi, anh cảm ơn em nhiều lắm. Em đã làm cho bài thơ của anh trở nên lấp lánh”. Phú Quang đã chọn ra 21 câu thơ trong số 443 câu thơ của Phan Vũ để tạo ra một tuyệt phẩm, ghi dấu tên tuổi của cả tác giả nhạc và tác giả lời.
Lần đầu tiên bài hát được lên sóng phát thanh năm 1987 với giọng hát của ca sĩ Lệ Thu. Sinh thời, nhạc sĩ Phú Quang kể, trước đấy, Lệ Thu hát khá nhiều ca khúc do ông sáng tác trên sân khấu kịch nhưng có một lần, cô ấy nói: “Sao anh chẳng cho em hát bài nào trên đài nhỉ”.
Nhạc sĩ đưa bài hát “Em ơi Hà Nội phố” cho ca sĩ Lệ Thu, nó vừa vặn và hợp với giọng hát cô ấy đến độ tưởng như bài hát ấy ông “đo ni đóng giày” cho cô. Sau này, có nhiều người thể hiện thành công ca khúc này nhưng khán giả vẫn mãi nhớ đến giọng ca Lệ Thu.
Nhạc sĩ Phú Quang (1949 - 2021), nguyên quán ở huyện Thạch Thất, Hà Nội. Gia tài sáng tác của ông có đến gần một ngàn ca khúc. Nhắc đến Phú Quang, người ta sẽ nhớ ngay đến những khúc tình ca về Hà Nội như “Em ơi Hà Nội phố”, “Hà Nội ngày trở về”, “Im lặng đêm Hà Nội”, “Chiều phủ Tây Hồ”, “Lãng đãng chiều đông Hà Nội”...