Mây tre Phú Vinh từ hiên nhà ra phố
Những sợi mây, nan tre từng gắn với góc bếp, hiên nhà ở làng Phú Vinh nay xuất hiện trong phòng khách, khách sạn, khu nghỉ dưỡng. Không ồn ào, mây tre theo bước người làng ra phố, mang theo ký ức của một làng nghề ven sông Bùi.
Phú Vinh (xã Phú Nghĩa) từ lâu được biết đến là làng nghề mây tre đan. Nghề gắn với sinh hoạt thường ngày, với những chiếc rổ, chiếc rá, giỏ xách theo chân người dân ra chợ mỗi sớm. Qua bao thế hệ, mây tre không chỉ là kế sinh nhai, mà còn hiện diện trong từng nếp nhà, từng buổi chiều yên ả của làng quê.
Trong dòng chảy ấy, Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Văn Trung là một trong những người gắn bó lâu năm với nghề. Lớn lên giữa tiếng nan mây va vào nhau, ông học nghề từ cha ông và các cao niên trong làng. Khi tay nghề đã vững, ông bắt đầu nghĩ đến việc làm ra những sản phẩm không chỉ phục vụ sinh hoạt quen thuộc, mà còn phù hợp với không gian sống mới.
Những tìm tòi ấy diễn ra lặng lẽ trong căn nhà nhỏ ở Phú Vinh. Có sản phẩm phải tháo ra, đan lại nhiều lần chỉ để đạt được cảm giác “vừa tay, vừa mắt”. Từ khâu chọn sợi mây, xử lý màu sắc tự nhiên đến tạo hình, người thợ phải tính toán sao cho sản phẩm vẫn giữ được vẻ mộc mạc, đồng thời hài hòa với kiến trúc hiện đại.
Một dấu ấn trong quá trình làm nghề của ông Trung là những tác phẩm chân dung đan hoàn toàn từ mây tre, trong đó có chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh. Không dùng màu vẽ hay nét cọ, gương mặt Bác hiện lên qua độ đậm nhạt của từng sợi mây, từng mũi đan. Công việc này đòi hỏi sự tập trung cao độ, bởi chỉ một chi tiết lệch đi cũng ảnh hưởng đến tổng thể tác phẩm. Với ông, đó là cách người thợ gửi gắm tình cảm qua chất liệu quen thuộc của quê hương.
Từ những thử nghiệm ấy, sản phẩm mây tre Phú Vinh dần xuất hiện trong các không gian sống hiện đại. Đèn lồng mây đan, bình phong, tranh treo tường được sử dụng trong khách sạn, khu nghỉ dưỡng, phòng khách phố thị. Giữa bê tông, kính và thép, những sản phẩm mây tre mang lại cảm giác ấm áp, gợi nhớ đến không gian làng quê.
Hiện tại, Phú Vinh vẫn giữ nhịp sống quen thuộc, vẫn những buổi chiều bên nan tre, sợi mây, chỉ khác rằng, từ nơi đây, mây tre đã theo bước người làng ra phố, hiện diện tự nhiên trong đời sống đô thị. Những sản phẩm ấy như một nhịp nối lặng lẽ giữa làng và phố, để nghề truyền thống vẫn có chỗ đứng trong cuộc sống hiện đại.
