Khi sức hút giải trí trở thành động lực kinh tế cho Trung Quốc
Ngày càng nhiều người sẵn sàng chi trả đáng kể, thậm chí di chuyển hàng trăm kilômét đến một thành phố khác chỉ để xem buổi biểu diễn yêu thích, tham gia lễ hội hay tìm kiếm trải nghiệm mới. Sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng, từ chú trọng hàng hóa sang đề cao cảm xúc và giá trị tinh thần, đang mở ra dư địa phát triển cho các ngành dịch vụ.
Nắm bắt xu hướng này, nhiều thành phố Trung Quốc chủ động khai thác lợi thế văn hóa, đổi mới không gian đô thị và tổ chức các hoạt động giải trí nhằm thu hút du khách, kích thích chi tiêu, qua đó tạo thêm động lực tăng trưởng kinh tế. Cách làm này cũng gợi mở hướng đi cho Hà Nội trong việc phát huy sức hút của các concert, sự kiện văn hóa, nghệ thuật để thúc đẩy kinh tế dịch vụ và kinh tế đêm.
Một buổi biểu diễn tạo sức bật cho nhiều ngành dịch vụ
Trong kỳ nghỉ Quốc khánh của Trung Quốc năm nay, buổi biểu diễn của bộ đôi nhạc pop Phoenix Legend tại thành phố Tế Nam, tỉnh Sơn Đông, đã khiến lượng đặt phòng khách sạn tại các khu thương mại lân cận tăng gấp 12,8 lần so với cùng kỳ năm trước; lượng đặt phòng trên toàn thành phố tăng 65%. Cùng thời điểm, lượt tìm kiếm các chương trình biểu diễn tương tác, pháo hoa và tour du lịch đêm tăng hơn 50%.

Những con số này cho thấy người tiêu dùng Trung Quốc ngày càng sẵn sàng đi xa để tham gia một sự kiện văn hóa, thưởng thức chương trình nghệ thuật hoặc tìm kiếm trải nghiệm mới. Một buổi hòa nhạc không chỉ mang lại doanh thu bán vé, mà còn kéo theo nhu cầu đi lại, lưu trú, ăn uống và mua sắm. Nhờ đó, lợi ích kinh tế lan tỏa tới nhiều ngành dịch vụ và cơ sở kinh doanh tại địa phương.
Theo công ty nghiên cứu thị trường iiMedia Research, quy mô kinh tế trải nghiệm của Trung Quốc đạt 19,67 nghìn tỷ nhân dân tệ năm 2025, tăng 29,58% so với năm trước và được dự báo tiến gần 59,66 nghìn tỷ nhân dân tệ vào năm 2035. Trong khi đó, số liệu chính thức cho thấy chi tiêu bình quân đầu người cho dịch vụ đạt 13.602 nhân dân tệ năm 2025, chiếm 46,1% tổng chi tiêu tiêu dùng. Doanh số bán lẻ dịch vụ tăng 5,5%, cao hơn mức tăng của bán lẻ hàng hóa 1,7 điểm phần trăm.
Sự thay đổi này phản ánh cách người dân nhìn nhận giá trị tiêu dùng. Bên cạnh công năng và giá cả, họ ngày càng coi trọng cảm giác thư giãn, sự kết nối, khả năng thể hiện bản thân và những kỷ niệm có được từ một sản phẩm, hay dịch vụ. Nói cách khác, người tiêu dùng không chỉ trả tiền cho thứ mình mua, mà còn cho cảm xúc và trải nghiệm nhận được.
Theo ước tính của Hiệp hội Nghệ thuật Biểu diễn Trung Quốc, mỗi nhân dân tệ chi cho vé một buổi biểu diễn quy mô lớn có thể kéo theo gần 7 nhân dân tệ chi tiêu cho đi lại, lưu trú, ăn uống, du lịch và mua sắm. Năm 2025, các chương trình biểu diễn thương mại có lượng khán giả trên 5.000 người tạo ra hơn 220 tỷ nhân dân tệ chi tiêu liên quan. Đây là lý do nhiều địa phương coi các sự kiện văn hóa, nghệ thuật và giải trí là một cách thu hút khách, kích thích tiêu dùng và tạo thêm nguồn thu cho đô thị.
Khai thác văn hóa, làm mới không gian đô thị
Để thu hút và giữ chân du khách, nhiều thành phố Trung Quốc không chỉ tổ chức sự kiện, mà còn đổi mới cách khai thác các nguồn lực văn hóa, lịch sử và không gian sẵn có. Mục tiêu là tạo ra những sản phẩm có bản sắc riêng, kết hợp tham quan với vui chơi, thưởng thức nghệ thuật và mua sắm.

Tại Trịnh Châu, thủ phủ tỉnh Hà Nam, khu phức hợp “Hà Nam Độc đáo: Vùng đất của những vở kịch” đưa nghệ thuật biểu diễn ra khỏi sân khấu truyền thống. Với 21 nhà hát trong 56 không gian, khu phức hợp được xây dựng quanh những bức tường đất nén, cánh đồng lúa mì và nhà truyền thống. Khán giả có thể di chuyển qua nhiều không gian, trực tiếp hòa mình vào các câu chuyện thay vì chỉ ngồi xem biểu diễn.
Khoảng 80% khách tham quan đến từ ngoài tỉnh, trong đó 85% thuộc nhóm tuổi 18-35. Tỷ lệ khách quay lại cao gấp năm lần so với một công viên giải trí thông thường. Mô hình này cho thấy khi nghệ thuật, văn hóa và dịch vụ được kết hợp hợp lý, những giá trị truyền thống có thể trở thành sản phẩm du lịch hấp dẫn, thu hút khách và tạo thêm doanh thu cho địa phương.
Tại Tô Châu, tỉnh Giang Tô, Vườn Người Quản lý Khiêm Tốn – một di sản vườn cổ điển nổi tiếng - được bổ sung hệ thống chiếu sáng, trình chiếu kỹ thuật số, các trích đoạn Côn Khúc và âm nhạc truyền thống vào buổi tối. Nhờ đó, di sản không chỉ phục vụ khách tham quan ban ngày, mà còn trở thành điểm đến văn hóa về đêm, góp phần kéo dài thời gian lưu trú và thúc đẩy các dịch vụ xung quanh.
Từ những mô hình này, có thể thấy chính quyền địa phương đang chú trọng hơn đến việc tổ chức, kết nối các nguồn lực thay vì dựa vào đầu tư xây dựng điểm vui chơi mới. Di sản, không gian công cộng và thiết chế văn hóa được khai thác theo những cách thức mới, gắn với nghệ thuật biểu diễn, ẩm thực, mua sắm và hoạt động ban đêm. Qua đó, văn hóa đóng góp trực tiếp vào phát triển kinh tế và tạo sinh kế cho người dân.
Để làm được điều này, cần có sự phối hợp giữa các lĩnh vực văn hóa, du lịch, giao thông, thương mại và dịch vụ. Một sự kiện lớn muốn thành công cần dựa vào chương trình biểu diễn hấp dẫn, và cả giao thông thuận tiện, đủ cơ sở lưu trú, bảo đảm an ninh và chất lượng phục vụ. Tương tự, phát triển du lịch đêm phải đi cùng tổ chức không gian công cộng, chiếu sáng, vệ sinh môi trường và kết nối vận tải.
Định hướng thúc đẩy các dịch vụ hướng đến cảm xúc và trải nghiệm đã được đưa vào chương trình chính sách của Trung Quốc. Nước này đặt mục tiêu nâng cao chất lượng ngành dịch vụ, với quy mô dự kiến đạt 100 nghìn tỷ nhân dân tệ vào năm 2030.
Công nghệ hỗ trợ nâng cao chất lượng dịch vụ
Cùng với đổi mới không gian và sản phẩm văn hóa, công nghệ đang giúp các đô thị Trung Quốc mở rộng khả năng phục vụ du khách. Trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và internet vạn vật được ứng dụng trong cung cấp thông tin, cá nhân hóa dịch vụ và hỗ trợ vận hành các điểm đến.
Thông qua nền tảng số, người dân có thể tìm kiếm sự kiện, lựa chọn dịch vụ, đặt vé, thanh toán và chia sẻ trải nghiệm. Dữ liệu về sở thích, hành vi và nhu cầu của khách hàng giúp doanh nghiệp điều chỉnh sản phẩm; đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý nhận diện xu hướng, đánh giá sức hút điểm đến và tổ chức dịch vụ phù hợp hơn.

Giáo sư Wu Xiaobo thuộc Đại học Chiết Giang cho rằng, khả năng kết nối nội dung, trải nghiệm tại chỗ và sự lan truyền trên mạng xã hội là một lợi thế của hệ sinh thái số Trung Quốc. Nhờ đó, một sự kiện văn hóa có thể nhanh chóng thu hút sự chú ý vượt ra ngoài phạm vi địa phương.
Sự phát triển của các dịch vụ mới cũng mở ra cơ hội việc làm trong nhiều lĩnh vực, từ tổ chức biểu diễn bằng máy bay không người lái, sáng tạo nội dung du lịch đến chăm sóc sức khỏe và dịch vụ giải trí. Đáng chú ý, nhu cầu không chỉ đến từ giới trẻ, mà còn từ các gia đình có con nhỏ, người nghỉ hưu và nhóm dân cư có thu nhập trung bình. Điều này đòi hỏi địa phương phát triển sản phẩm đa dạng, phù hợp với nhiều lứa tuổi và khả năng chi trả.
Tuy nhiên, việc thu hút đông du khách và tổ chức nhiều sự kiện cũng có thể gây áp lực lên giao thông, môi trường và không gian di sản. Vì vậy, phát triển dịch vụ cần gắn với quy hoạch không gian, quản lý lượng khách, bảo đảm chất lượng và gìn giữ bản sắc địa phương.
Kinh nghiệm từ Trung Quốc cũng gợi mở hướng đi cho Hà Nội trong khai thác nhu cầu tiêu dùng gắn với cảm xúc và trải nghiệm. Sức hút từ những concert như Anh trai vượt ngàn chông gai, Anh trai “Say Hi”, hay các concert quốc tế như Bigbang thời gian gần đây cho thấy các sự kiện âm nhạc quy mô lớn có thể thu hút khán giả từ nhiều địa phương, tạo thêm nhu cầu lưu trú, ăn uống, đi lại và tham quan. Đây là nguồn lực mà thành phố có thể khai thác để thúc đẩy kinh tế dịch vụ và kinh tế đêm.
Vấn đề đặt ra không chỉ là thu hút thêm các chương trình biểu diễn, mà là tổ chức, kết nối chúng với hệ thống giao thông, khách sạn, nhà hàng, du lịch di sản và các hoạt động giải trí về đêm. Các doanh nghiệp lữ hành, khách sạn, nhà hàng, đơn vị vận tải và cơ sở kinh doanh địa phương có thể phối hợp xây dựng những gói dịch vụ phù hợp với thời gian diễn ra sự kiện. Cách làm này giúp kéo dài thời gian lưu trú, khuyến khích du khách chi tiêu nhiều hơn và đưa lợi ích kinh tế lan tỏa đến cộng đồng doanh nghiệp, người dân.
Chính quyền cần đóng vai trò điều phối, bảo đảm hạ tầng, an ninh, môi trường và chất lượng dịch vụ, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp xây dựng các gói sản phẩm kết hợp xem biểu diễn với khám phá Hà Nội. Khi đó, một concert có thể giúp kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng chi tiêu và mang lại lợi ích cho nhiều ngành kinh tế.

